Boom in Beeld

De bomengroep van de Natuur en Vogelwacht Schouwen-Duiveland laat in WereldRegio regelmatig iemand aan het woord over een bijzondere boom hier op het eiland. Agnes Tieben zoekt ze op.

Een ecosysteem creëren, een plaats waar plant, dier en mens een levensgemeenschap vormen, dat is wat de ouders van Tijl Frijns, het kunstenaarsduo Bert Frijns en de helaas inmiddels overleden Helene Briels, voor ogen hadden toen ze in 1992 in Burghsluis neerstreken. Een ecosysteem waarin bomen een hoofdrol spelen. Zo’n duizend exemplaren van verschillende soorten plantsoenbomen werden besteld. Es, wilg, walnoot, eik, abeel, linde, kriek, vlier, appel en vijg , het zijn slechts enkele van de vele soorten die de familie heeft geplant.  

Lang niet alle bomen hebben het gered, de grond is niet gemakkelijk, zo vlakbij het zoute water van de Oosterschelde. ,,De eerste rij bomen vlakbij zee vangt de hardste klappen op, je ziet dat ze veel grilliger zijn’’ vertelt Tijl, die boomverzorger is van beroep. Verderop in de tuin heeft de kleiige bodem door bijna dertig jaar bladafval al een behoorlijke humuslaag gevormd, daar zijn de stammen dikker en rechter. Om goede  exemplaren meer ruimte te geven halen ze regelmatig wat weg. Met het hout wordt ‘s winters de kachel gestookt. Ook het knotten van de vele wilgen levert kachelhout op, maar eerst gaan de takken naar de geiten, die de bast eraf eten. ,,Het is hun lievelingskostje’’ vertelt Tijl. 

Als we even later door de tuin wandelen houdt hij stil bij een oude wilg met kleine en grote holtes in de stam. Het is een zogenaamde veteraanboom, een boom in de aftakelingsfase, maar die zijn juist van groot ecologisch belang en kunnen nog decennia of langer meegaan. In de holtes zie je een compleet nieuw ecosysteem ontstaan, ook zijn de gaten geliefd als nestelruimte bij vogels. ,,Je kan zelfs doelbewust gaan veteraniseren’’ legt hij uit. Zo heeft hij onlangs sleuven gemaakt in een boom met slechte plekken op de bast om zo extra verblijfsruimte te creëren voor vleermuizen, want die zitten er ook in de tuin. Op zomerse avonden zien ze tientallen voorbij komen. 

Verderop raapt Bert een kluwentje muizenbotjes op uit het gras, het is een uilenbal. Trots vertelt hij over het kerkuilenpaar dat hier al jaren woont en verschillende nesten met jongen heeft grootgebracht. De tuin biedt plaats aan vogels die je in een gemiddelde achtertuin niet snel zal tegenkomen. Hoog in de lucht torent een valk en we zien een puttertje in een van de esdoorns. Even later zoemt een kleine zwerm bijen voorbij op weg naar de in bloei staande kersenboom. Het zijn de bijen van de imkerende buurman (Co van den Boogert) die hier massaal voedsel komen halen. Vanwege de vele verschillende soorten bomen en struiken die allemaal op een ander moment in bloei staan en een dit voorjaar ingezaaide bloemenweide is er het hele seizoen nectar te halen voor ze. 

Als we teruglopen langs het atelier van Bert zien we twee nieuw geplante bomen: een Oostenrijkse den en een mammoetboom. ,,We streven ernaar meer te planten dan weg te halen” vertelt Tijl. Tot slot lopen we nog een stukje langs de rand, waar de meeste bomen staan. We maken een foto bij een witte abeel, bekend vanwege zijn mooie ruitvormige tekening in de schors. En eentje op een open plek waar de glazen kunstwerken van Bert staan opgesteld. Want ook daarvoor is plaats in de tuin. Het is een prachtig ecosysteem geworden waar de ruimte voor dieren en  planten net zo belangrijk is als die voor mensen.

Heeft u ook een bijzondere band met een boom op Schouwen-Duiveland? Neem contact op met Agnes Tieben via agnes.tieben@gmail.com en wie weet staat uw verhaal volgende keer in WereldRegio